زندگی زنان ايران قبل از عصر مغول

موضوع: اخبار گردشگری تاریخ: ۱۹ آبان ۱۳۹۴ 0 دیدگاه 1410 مشاهده

بررسی زندگی زنان ايران قبل از عصر مغول  در های برگ

 

در دورهاي گوناگون تاريخ ايران بعد از اسلام، هيچگاه زن رسما” در امور سياسي مملکتي دخالت نداشته است، مگر در مواردي خاص و استثنائي که شامل چند زن پادشاه يا حاکم و يا زناني که براساس لياقت و شهامت خاص و دارا بودن هوش و استعداد فوق العاده از پوسته خود بيرون آمده و در عرصه جامعه وسياست قدم نهاده اند. و از اين زنان تا به امروز آثاري زيادي برجا مانده است.
در دوران استيلاي عنصر ترک بر ايران که پيش ازهجوم مغول در حدود دو قرن ونيم به طول انجاميد، از لحاظ شباهت بيش از حد آداب و رسوم و سنتهاي قبيله اي ترک و مغول، جابجا به اهميت وقدرت سياسي زن بر مي خوريم وهمين خود سبب فراهم کردن زمينه اي موافق ومساعد در ايران براي او در زمان حکومت هاي بعدي مي شود.
در زماني که مغول به ايران حمله کرد، حدود دو قرن ونيم مي گذشت که قبايل ترک آسياي مرکزي بر ايران مسلط شده بودند و حکومتهاي کم و بيش بزرگ و مهمي تشکيل داده بودند. هر چند که در اين دوره ها ايرانيان تلاش و کوشش زيادي انجام داده بودند که تمدن و فرهنگ، سنن و آداب خود را همچنان دست نخورده و پابرجا نگهدارند و البته تا حدودي هم موفق شدند. که در اين ميان ميتوان به وضع زن در جامعه ايراني که بنابر سنت قبيله اي آسياي مرکزي حقوقي بالاتر و مقامي والاتر از آنچه داشت دريافت کرد.
ترکها همجون مغولها براي زنان اهميت واحترامي زيادي قائل بودند و زن ومرد از حقوق مادي و معنوي مساوي برخودار بودند. زنان در کارهاي خانه، گردش چرخ اقتصادي، جنگ و همچنين در امور سياسي و مسائل گوناگون همپاي مردانشان مشغول فعاليت بودند. همچنين زنان در اين دوره اموال و ثروتهاي خاص خويش داشتند و به مقامات مهم نائل مي شدند و همچنين در موقع لزوم زمام امور قبيله و يا ايل را در دست مي گرفتند.
حال به مقام و اهميت زن در دوره هاي مختلف را بطور اجمالي مورد بررسي قرار ميدهيم:

 

دوره غزنوي (۳۵۱-۵۸۲):
در اين دوره زنان نقش خود را بطور غير مستقيم و در خلال اقدامات سياسي، مانند مساله جانشيني سلاطين، سياست نزديکي با دولتهاي همجوار، عقد معاهدات صلح و نظير آن ايفا کرده است.
در اين دوره ازدواجهاي سلاطين با دختران حاکم رواج داشت که بيشتر جنبه سياسي و مادي داشتند که بمنظور نزديکي به سلطان و يا تشديد رابطه دوستي با او بوده است

يکي از رايجترين ازدواجها در اين دوره ازدواج شاهزاده خانمهاي غزنوي با حکام خوارزم (خوارزمشاهيان) ميباشد که معروفترين آنان يکي حره کالجي دختر سبکتکين خواهر سلطان محمود است که به همسري ابوالعباس خوارزمشاه در آمد. که اين گونه ازدواج ها رواج زيادي داشت.
در اين دوره زناني که در توطئه ها شرکت مي کردند و يا بالعکس زناني که از لحاظ با سوادي، پارسائي، خانه داري وخدمت به دستگاه غزنويان معروفيتي زيادي داشتند. در اين دوره حرمسراي شاهان و شاهزادگان پر از زنان گوناگون عقدي و غير عقدي، نجيب زاده و کنيز بوده که اين حرمسراها خود دستگاهي مستقل و مفصل داشته که اشخاص زيادي مشغول به کار مي باشند و از اينرو زناني که نقشهاي سياسي ايفا کرده باشند در اين دوره بسيار نادراند.

 

 

دوره سلجوقي (۴۲۹-۵۹۰)
در اين دوره که بتدريج زمينه نفوذ پذيري سنن قبيله اي زياد شد و مثل گذشته تظاهر و تعصب مذهبي نداشتند زنان از پس پرده بيرون آمدند و قدرت و مقامي را که در سرزمينهاي موطن خود داشتند باز يافتند. در اين دوره به زنان بسلطنت و حکومت رسيده و يا به زناني که مستقيم يا غير مستقيم در کار سلطنت شوهران يا فرزندان خود شريک بودند بسيار فراوان مي باشد.
قابل ذکر است که منابع ايراني مسلمان ما با بي ميلي و خشکي از زنان اين دوره ياد کرده اند و از ذکر وقايع مربوط به آنان خيلي سريع گذشته اند ولي در ميان همين نوشته هاي کوتاه و خشک آثاري فوق العاده را ميتوان پيدا کرد.
از زنان معروف اين دوره ميتوان ترکان خاتون، همسر ملکشاه دختر طمغاج خان، نوه ايلک خان از آل افراسياب يا ايلک خانيه است که در کار سلطنت شوهر دخالت مستقيم داشته است و يکي از مهمترين کارهاي که انجام شده توسط اين ملکه برکناري خواجه نظام الملک وزير معروف سلجوقي است که بر سر مسائل جانشيني بخصوص با يکديگر اختلاف داشته اند که گويا تا مدتها اين اختلافات حل نشد و ترکان خاتون در اين مبارزه پنهاني پيروز گرديد.
از زنان ديگر اين دوره پادشاه خاتون دختر قتلغ ترکان مي باشد که او نيز بر کرمان فرمان رانده است که زناني فوق العاده مهم و با اصالتي بوده است.
همچنين درباره پادشاه خاتون مي گويند که زن عالمه عادله اي بود و در نفس او خيلي خاصيتهاي مثبتي بود که هنرمند، خطاط و همچنين شاعر و با دانشمندان و اهل فضل زياد در تماس بود و در عهده اين پادشاه شعر رونقي تمام گرفت و همچنين مدارس علم را برپا کرد و رونقي جديد بخشيد و اين چند بيت شعر زير از اين پادشاه خاتون شاعر مي باشد:
من آن زنم که همه کار من نکو کاريست

بزير مقنعه من بسي کله داريست

بهر که مقنعه اي بخشم از سرم گويد

چه جاي مقنعه تاج هزار ديناريست

همانطور که ميدانيد در زمان حکومت سلجوقي و سپس اتابکان زنان نقش بسيار موثري را در تشکيل و دوام حکومتهاي محلي ايران به عهده داشته اند و موفقيتهائي در مقابل ايلخانان به دست آورده اند.

 

 

دوره خوارزمشاهي (۴۹۰-۶۲۸)
عصر خوارزمشاهيان دوره مهمي از لحاظ حکومت زن بر ايران است. در نتيجه ازدواجها وسيله نزديکي حکام و سلاطين به يکديگر مي شدند.
از اولين زن مشهور خاندان ترکان خاتون همسر سلطان ايل ارسلان است که يکي از مهمترين و بزرگترين زنان دوره خوارزمشاهي به حساب مي آيد. وي در زمان شوهر مورد مشورت او و بنا بر سنت ترکان در کار مملکت نظارت مستقيم داشت. وقتي شوهرشان فوت شد ايشان خود به تنهايي زمام امور به دست گرفت که در جنگهاي بسيار هم شرکت کرد.
ترکان خاتون که در دوره فرمانروايي سلطان محمد رسما حکومت خوارزمي را بعهده داشت در اداره مملکت هم پايه پسرش بود و در سراسر قلمرو خوازمشاهي هنگامي که از جانب وي و سلطان دوفرمان جداگانه ومختلف در يک قضيه ميرسيد تنها تاريخ فرمان را نگاه مي کردند هر کدام تاريخي موخر داشت آن فرمان را به کار مي بستند
ترکان خاتون وزير مخصوص داشت وهفت تن از دانشمندان مشهور در ديوان انشاي او به کار مشغول بودند.
ترکان خاتون زني ستمکار و سنگدل بود وسبب نابودي بسياري از خاندان هاي کهن و اصيل ايراني شد. همچنين او زني عياش و خوشگذران بود و پيوسته درخفا مجالس انس و طرب برپا مي کرد.
و سرانجام به حمله مغول ها به ايران توسط چنگيز خان دستگير شد و تا زماني که سلطان جلال الدين در قيد حيات بود از اخبار ترکان خاتون خبري بدست مي آمد ولي پس از مرگ وي ديگر از سرنوشت اين خاتون در ايران اطلاعي به دست نيامد.
پس ميتوان نتيجه گرفت که مغول سنت احترام و اهميت نسبت به زن را بر زمينه مطلوب و استواري که در طول دو قرن و نيم در ايران فراهم شده بود، گسترد.

های برگ


ویزای شینگن تضمینی مجله راهنمای ویزا

دیدگاه کاربران

مطالب مرتبط


دیگر مطالب بخش

آمستردام را با قایق درنوردید!

آمستردام را با قایق درنوردید!

ادامه مطلب
آمستردام را با قایق درنوردید! برنامه «قایق رانی در آمستردام» یکی از بزرگترین جاذبه ها و بهترین مراسم دریایی در جهان است که در آن کشتی های بزرگ و صدها کشتی ...
طولانی ترین دیوار دنیا | گینس های گردشگری

طولانی ترین دیوار دنیا | گینس های گردشگری

ادامه مطلب
طولانی ترین دیوار دنیا | گینس های گردشگری در این قسمت از گینس های گردشگری نگاهی داریم به دیوار چین ( GREAT WALL OF CHINA )، طولانی ترین دیوار دنیا. شاید مشهورترین نشانه ...
۵ دلیل مهم برای داشتن بیمه ی مسافرتی

۵ دلیل مهم برای داشتن بیمه ی مسافرتی

ادامه مطلب
5 دلیل مهم برای داشتن بیمه ی مسافرتی زمانی که شما برای تعطیلات خود و مسافرت برنامه ریزی می کنید چه قصد سفر به کشورهای همسایه یا کشورهای دورتر را داشته ...
مراسم گرامیداشت روز دانشجو

مراسم گرامیداشت روز دانشجو

ادامه مطلب
http://dsfr.ir/615jxd مراسم گرامیداشت روز دانشجو ...
فیلیپین، جایی شبیه بهشت

فیلیپین، جایی شبیه بهشت

ادامه مطلب
فیلیپین، جایی شبیه بهشت فیلیپین کشوری آسیایی است که در جنوب شرقی آسیا و در غرب اقیانوس آرام و بین دریای جنوبی چین و دریای فیلیپین و در ‏شرق کشور ویتنام، ...
نظر مسافران درباره کشورهایی که بدترین غذاها را دارند

نظر مسافران درباره کشورهایی که بدترین غذاها را دارند

ادامه مطلب
نظر مسافران درباره کشورهایی که بدترین غذاها را دارند کشور بریتانیا مدتها بین مسافران لقب کشوری با بیمزه ترین غذاها را به خود اختصاص داده است. اما این کشور در این ...
ویدیو راهنمای گردشگری ایتالیا

ویدیو راهنمای گردشگری ایتالیا

ادامه مطلب
راهنمای گردشگری ایتالیا ایتالیا – رم برای گرفتن وقت سفارت ایتالیا در کمترین زمان و بهترین نرخ با شماره 09124434559  مهدی و 09120714715 مهدیلو تماس حاصل نمایید نوشته ویدیو راهنمای گردشگری ...
چطور در زمستان و هوای سرد کمپ بزنیم؟

چطور در زمستان و هوای سرد کمپ بزنیم؟

ادامه مطلب
وب‌سایت گردالی: تابستان معمولا شلوغترین فصل کمپینگ است. ولی افرادی هستند که ترجیح میدهند زمستان ها اینکار را انجام دهند. کمپینگ در زمستان چالش برانگیزتر است و صحنه های ...
مناسب ترین چمدان برای یک سفر

مناسب ترین چمدان برای یک سفر

ادامه مطلب
مجله ایده آل: برای رفتن به مسافرت یکی از اصلی‌ترین وسایلی که حتما به آن احتیاج پیدا خواهید کرد انواع چمدان، ساک‌های مسافرتی و کیف‌های بزرگ است. دنیای چمدان‌ها ...
دهکده گردشگری عباس برزگر

دهکده گردشگری عباس برزگر

ادامه مطلب
http://dsfr.ir/i781hz دهکده گردشگری عباس برزگر ...
مسجد الازهر هرم بزرگ جیزه

مسجد الازهر هرم بزرگ جیزه

ادامه مطلب
از قدیمی ترین مساجد و دانشگاه های جهان اسلام محسوب می شود که در سال 361 هجری (975 میلادی) توسط جوهر صقلّی فرمانده فاطمی ساخته شده و منقول است که ...
مسجد سلطان حسن

مسجد سلطان حسن

ادامه مطلب
در سال 757 هجری (1356 میلادی) توسط سلطان حسن بن محمد بن قلادون به عنوان مسجد و مدرسه ای برای چهار مذهب اسلامی شناخته شده تأسیس گردیده و از زیباترین ...
فانوس اسکندریه

فانوس اسکندریه

ادامه مطلب
فانوس دریایی اسکندریه هفتمین مورد عجایب هفتگانه جهان است که در مصر قرار داشت. برجی که بر فراز آن آتشی بود تا شبها راهنمای ملوانان برای رسیدن به بندر اسکندریه ...
مسجد عمروبن عاص

مسجد عمروبن عاص

ادامه مطلب
اولین مسجدی است که در سال 21 هجری در مصر ساخته شده و گفته می شود چهاردهمین مسجدی است که در اسلام ساخته شده است. از آن جا که قدیمی ...
اهرام سه گانه مصر

اهرام سه گانه مصر

ادامه مطلب
مجموعه اهرام جیزه نام مجموعه اهرام سه گانه و تاریخی ساخته شده در دوران مصر باستان است که در حاشیه شمالی شهر قاهره کنونی واقع شده است. هرم بزرگ جیزه ...
قلعه صلاح الدین

قلعه صلاح الدین

ادامه مطلب
قلعه صلاح الدین قاهره یکی از محبوبترین جاذبه های گردشگری در مصر است و بخاطر نسیم خنکی که در آن منطقه می وزد به آن لقب گنبد مملو از باد ...
مسجد ابن طولون رود نیل

مسجد ابن طولون رود نیل

ادامه مطلب
در سال 265 هجری (886 میلادی) توسط احمد ابن طولون ساخته شده و سومین مسجد ساخته شده در تاریخ اسلامی مصر و از بزرگ ترین مساجد این کشور با 26 ...
مسجد محمدعلی پاشا

مسجد محمدعلی پاشا

ادامه مطلب
مسجد محمد علی پاشا واقع در قلعه صلاح الدین قاهره در مصر است که از سوی محمد علی پاشا بین سالهای 1830 تا 1848 به سبک معماری عثمانی و الگو ...
کتابخانه اسکندریه

کتابخانه اسکندریه

ادامه مطلب
یكی از شگفتیهای دنیای قدیم، كتابخانه اسكندریه در كشور مصر بود. این كتابخانه 228 سال قبل از میلاد مسیح، توسط بطلمیوس اول در شهر بندری اسكندریه بنا شد و به ...
مجسمه ابوالهل

مجسمه ابوالهل

ادامه مطلب
یکی از آثار بسیار زیبایی که در رو به روی هرم بزرگ قرار دارد مجسمه ابولهل است این مجسمه از لحاظ معماری بسیار زیبا می باشد و طبق مدارک به ...
پل ریالتو ( Rialto Bridge )

پل ریالتو ( Rialto Bridge )

ادامه مطلب
پل ریالتو ( Rialto Bridge ) یکی از چهار پلی است که بر روی کانال گراند ( Grand Canal ) در ونیز ایتالیا قرار دارد. پل ریالتو قدیمی ترین پل ...
استونی

استونی

ادامه مطلب
جمهوری استونی ( Estonia ) کوچکترین و شمالی ‌ترین کشور منطقه بالتیک است و از تعداد زیادی جزیره در ساحل جنوبی خلیج فنلاند تشکیل شده است. استونی از جنوب با ...
میانمار

میانمار

ادامه مطلب
میانمار ( Myanmar ) یا برمه موسوم به سرزمین طلایی کشوری است که اکثر ساکنان آن را بودایی‌ ها تشکیل داده‌ اند. میانمار در قرن نوزدهم به تصرف بریتانیایی ‌ها ...
میکرونزی

میکرونزی

ادامه مطلب
ایالات فدرال میکرونزی ( Micronesia ) کشوری در میان آب ‌های اقیانوس آرام است که از مجموعه 600 جزیره بزرگ و کوچک تشکیل شده است. کشور میکرونزی در شمال ...
آلمان

آلمان

ادامه مطلب
جمهوری فدراتیو آلمان ( Germany ) یکی از کشورهای اروپای غربی است که از سال 1989، پس از فروپاشی دیوار برلین، در تلاش است با توسعه اقتصادی روز افزون، ...
برای پیاده روی اربعین چطور آماده شویم؟

برای پیاده روی اربعین چطور آماده شویم؟

ادامه مطلب
خبرگزاری مهر: «پیاده روی اربعین» و دغدغه های مربوط به آن، این روزها موضوع گپ و گفت خیلی از هموطنان ماست.برای آمادگی بیشتر زائران حسینی در این سفر معنوی، ...
۱۳ دلیل بیماری و استرس در سفر

۱۳ دلیل بیماری و استرس در سفر

ادامه مطلب
وب‌سایت گردالی: بعضی وقتها در طول سفر استرس همراهتان است یا سرما میخورید و بیمار میشوید. در ادامه دلایل این اتفاق ها و راه حل هایی ساده برای برطرف ...
اطلاعات کلی در مورد تونس – راهنمای گردشگری و توریستی تونس

اطلاعات کلی در مورد تونس – راهنمای گردشگری و توریستی تونس

ادامه مطلب
پایتخت : تونس وسعت : حدود 164 هزار کیلومتر مربع جمیعت : حدود 10 میلیون نفر زبان رسمی : عربی پول رایج : دینار تونس کد تلفن : 00216 شهرهای مهم : تونس، حمامت موقعیت : تونس نام ...
دریم ورلد بانکوک – راهنمای گردشگری و توریستی تایلند

دریم ورلد بانکوک – راهنمای گردشگری و توریستی تایلند

ادامه مطلب
شهربازی بانکوک با انواع بازی ها و سرگرمی های متعدد، ساعت های شادی را برای کودکان فراهم می کند. شهر برفی، تنگه باریک، اتومبیل عتیقه، گردباد، فرش پرنده، پیست اتومبیل رانی ...
آلمان – آشنایی با کشور آلمان ( Germany )

آلمان – آشنایی با کشور آلمان ( Germany )

ادامه مطلب
جمهوری فدراتیو آلمان ( Germany ) یکی از کشورهای اروپای غربی است که از سال 1989، پس از فروپاشی دیوار برلین، در تلاش است با توسعه اقتصادی روز افزون، گذشته ...

های گردی